TOP

See, Feel, Change – ervaringen met Veiligheidsrondes

Initiatief:  See, Feel, Change: 3 jaar ervaring met Veiligheidsrondes binnen de Isala klinieken
Ziekenhuis: Isla Klinieken

Korte beschrijving

Sinds februari 2008 kennen de Isala klinieken Veiligheidsrondes. De Raad van Bestuur heeft sindsdien 23 veiligheidsrondes uitgevoerd. Uit evaluatie blijkt dat veiligheidsrondes een positief effect hebben op de patiëntveiligheidscultuur van zowel zorgprofessionals (bewustwording én gesteund voelen door het management) als de Raad van Bestuur en ziekenhuismanagement. Daarnaast is het instrument eenvoudig te implementeren

Aanleiding

De Isala klinieken staan bekend om haar activiteiten rondom patiëntveiligheid. In 2007 was 70% van alle afdelingen aan de slag met het Veilig Incident Melden. Het VIM werd (en is) een succes, simpelweg omdat het zo dicht bij de professional staat. Een professional maakt het verschil. De Isala klinieken geloven in het tonen van zichtbaar leiderschap. Zichtbaar leiderschap tonen is noodzakelijk om zorgprofessionals in praktijk te laten zien dat de Raad van Bestuur en het ziekenhuismanagement patiëntveiligheid belangrijk vinden en om zorgprofessionals te kunnen horen. In de praktijk zijn de goede bedoelingen rondom patiëntveiligheid van Raad van Bestuur en ziekenhuismanagement niet altijd even zichtbaar voor zorgprofessionals. Het instrument Veiligheidsronde (oorspronkelijk van de IHI (Institute for Healthcare Improvement) bekend als ‘Patient Safety Leaderschip Walkrounds™) leek het meest geschikt om het gat te dichten. Een Veiligheidsronde is een instrument om discussie rondom patiëntveiligheid tussen Raad van Bestuur en ziekenhuismanagement én zorgprofessionals te stimuleren. Het is ook een instrument om informatie te verzamelen over onveilige en veilige situaties.

Initiatiefnemers

Raad van Bestuur, zorggroepmanagement en sectie Kwaliteit.

Stappenplan

Veiligheidsrondes zijn in een aantal fasen geïmplementeerd:
  1. Pilotfase (februari 2008): De veiligheidsrondes startten met een test op een drietal hoogrisico afdelingen (Intensive Care, Operatiekamer, Spoed Eisende Hulp). Vanuit deze pilot zijn aanpassingen gemaakt in de werkwijze en is besloten om verder te gaan.
  2. Implementatie (september 2008): Veiligheidsrondes werden gepland op andere afdelingen. Ter voorbereiding werden standaard foto’s gemaakt van veilige en onveilige situaties (als start van de discussie). Bevindingen van de veiligheidronde werden gerapporteerd en verspreid naar de deelnemers. De follow up van de bevindingen kwam terug in de planning & control cyclus.
  3. Evaluatie (november 2009). Na één jaar werden alle deelnemende afdelingen gevraagd (via een standaard vragenlijst) wat de effecten waren van de veiligheidsronde én welke verbeteringen noodzakelijk waren voor de inzet van het instrument.  Bij 85,7% (N = 13) van de afdelingen was de conclusie: Contineer Veiligheidsrondes!
  4. Vervolg standaard werkwijze Veiligheidsrondes in de Isala klinieken (sinds december 2009). Veiligheidsrondes zijn standaard opgenomen in de werkzaamheden van de Raad van Bestuur. Jaarlijks worden standaard 8 veiligheidsrondes gepland met de Raad van Bestuur. De ondersteuning en coördinatie vindt plaats door de sectie Kwaliteit.

Borging

Jaarlijks worden 8 veiligheidsrondes gepland. De coördinatie en ondersteuning is centraal belegd. De bevindingen van de veiligheidsrondes worden standaard teruggekoppeld naar alle betrokkenen en opgenomen in de reguliere planning & control cyclus.

Resultaten

Uit de evaluatie (november 2009) bleek het volgende:
– Afdelingen implementeren specifieke verbeteracties, zoals
  • Introductie Surviving Sepsis Campaign
  • Versnelling investering in achterstallig onderhoud
  • Herziening status MDO
  • Afstemming verpleegkundigen / arts(assistent)
– Afdelingen ervaren door de veiligheidsronde onder andere:
  • Meer bewustzijn rondom veiligheid onder medewerkers
  • Commitment van Raad van Bestuur en zorggroepmanagement wat betreft Patiëntveiligheid (in de zelfevaluatie VMS blijkt dat afdelingen waar een veiligheidsronde is gehouden hoger scoren op het onderdeel ‘Commitment voelen RvB’)
  • Toename VIM op afdeling
Algehele conclusie is: Veiligheidsrondes zijn relatief simpel te implementeren. Het effect op de patiëntveiligheidscultuur bij zowel zorgprofessionals als Raad van Bestuur en ziekenhuismanagement zijn substantieel.
Voor vragen over dit initiatief kunt u contact opnemen met:
Naam: M.G. Masselink
E-mail: m.g.masselink@isala.nl