TOP

Training non-technical-skills in het LUMC

  • Initiatiefnemer(s): LUMC
  • Contactpersoon: Adriaan Norbart en Rozemarijn Janss, LUMC
  • Doelgroep: De training is bedoeld voor AIOS en medisch specialisten van die disciplines die frequent werken in teamverband.
  • Dit voorbeeld heeft betrekking op: met name multidisciplinair samenwerken, patiëntveilig communiceren

Inleiding

Met het invoeren van de Canmeds in de medische vervolgopleidingen worden niet specifiek medische vaardigheden steeds vaker beoordeeld. Er is echter nog weinig gestructureerd onderwijs in “niet-technische-vaardigheden” zoals communicatie en samenwerken. Ook in de medische literatuur is steeds meer aandacht voor vaardigheden die de samenwerking in multidisciplinaire teams ondersteunen (bv. Flin 2004). De kwaliteit en veiligheid van de teamprestatie lijkt samen te hangen met onderlinge interacties (bv. Leonard 2004).

Doel

Bij de afdeling anesthesiologie is sinds twee jaar een training “Non-Technical-Skills” opgenomen in het onderwijscurriculum. Deze training is gericht op competenties als onderlinge samenwerking, communicatie en professioneel handelen in teams. Omdat deze competenties niet vakgroep specifiek zijn, wordt deze training op dit moment verder ontwikkeld en geëvalueerd in disciplineoverstijgend verband. Het uiteindelijke doel is om de training “Non-Technical-Skills” multidisciplinair aan te bieden.

Opzet van de training

De training reikt concrete hulpmiddelen aan voor effectieve communicatie en samenwerking. Voor een optimaal rendement worden de hulpmiddelen zoveel mogelijk gekoppeld aan de dagelijkse praktijk. Er wordt op die manier een gezamenlijke taal ontwikkeld die kan dienen om de samenwerking zelf, maar ook briefing en debriefing van allerlei vormen van teamwerk (bv OKteams, reanimatie-teams en traumaopvang) nog beter te laten verlopen. Daarnaast kunnen de vaardigheden die medisch specialisten aanleren van pas komen bij allerlei andere werksituaties.

Weaver (2010) signaleert dat een training waarbij team-gerelateerde vaardigheden worden aangeleerd en geoefend in een bepaalde team-context minder effectief zijn in situaties waarin deelnemers in een ander team fungeren. De voorgestelde training is er dan ook op gericht om bij deelnemers vaardigheden te trainen die als basis gezien kunnen worden voor de vaardigheden die nodig zijn om in teamverband optimaal te presteren. Het gaat daarbij om allerlei machts- en conflictgerelateerde situaties die in verschillende teams, ook ad-hoc teams, kunnen optreden. Dat onderscheidt deze training van veel andere trainingen, die meer gericht zijn op het werken in een vast team.

Vorm

  • 6-10 deelnemers
  • 2 x 3 uur training, met 4 weken tussentijd
  • Koppeling naar de werksituatie en tussentijdse opdrachten
  • Interactief (o.a. ervaringsuitwisseling, rollenspel, teamspel)

Inhoud

  • Reflectie en feedback: Kernkwaliteiten, Bezieling en kwaliteit in organisaties. Daniel Ofman
  • Proactief gedrag en actief luisteren: The Seven Habits of Highly Effective People. Stephen Covey
  • Teamwerken: Teamspel Schouten & Nelissen
  • Conflicthantering, leiderschap geven en ontvangen: Roos van Leary

Docenten

  • De training wordt, net als de Teach-the-Teacher trainingen gegeven door een clinicus en een onderwijskundige.

Implementatie

Er is een pilot gestart van 2 trainingen voor A(N)IOS en 2 voor medisch specialisten in multidisciplinair verband. Chirurgen, gynaecologen, anesthesiologen, intensivisten en SEH-artsen nemen deel. De bestaande trainingsopzet (zoals die al plaats vindt in het curriculum voor AIOS van de afdeling anesthesiologie van het LUMC) wordt aan de hand van deze pilot geoptimaliseerd. Daarnaast wordt er een train-de-trainer systeem ontwikkeld voor clinici en onderwijskundigen die geïnteresseerd zijn om de training te geven.

Referenties

  1. Flin R. Identifying and training non-technical skills for teams in acute medicine. Quality and Safety in Health Care 2004;13(suppl_1):i80.
  2. Leonard M. The human factor: the critical importance of effective teamwork and communication in providing safe care. Quality & Safety in Health Care 2004;13(suppl_1):i85
  3. Weaver SJ, Lyons R, DiazGranados D, Rosen MA, Salas E, Oglesby J, Augenstein JS, Birnbach DJ, Robinson D, King HB. The anatomy of health care team training and the state of practice: a critical review. Acad Med 2010; 85 (11):1746–60