TOP

Voor toediening gereed maken van parenteralia op de verpleegafdeling door de ziekenhuisapotheek

Titel initiatief: Voor toediening gereed maken van parenteralia op de verpleegafdeling door de ziekenhuisapotheek

Ziekenhuis: Maastrichts Universitair Medisch Centrum (MUMC)
Projectteam MUMC

Vlnr: Marianne Goessens, Judith Timmermans, Afke van de Plas, Carola Smits, Ellen Frankfort

Korte beschrijving van het initatief

Een geneesmiddel voor parenterale toediening (o.a. injecties en infusen) moet vaak nog een bewerking ondergaan voordat het in de juiste dosering aan de patiënt kan worden toegediend. Dit klaarmaken (Voor Toediening Gereed Maken/VTGM) vereist specifieke handelingen en kennis en gaat gepaard met risicomomenten. Door tijdsdruk is een dubbelcheck, een tweede onafhankelijke controle door de verpleging vaak niet haalbaar.

Op vier afdelingen is het VTGM overgenomen door de ziekenhuisapotheek. VTGM wordt uitgevoerd in veiligheidswerkbanken, nabij de verpleegafdeling, door gekwalificeerde medewerkers volgens de richtlijnen van de Good Manufacturing Practice (GMP-z3).
Uniek aan dit project is dat de ziekenhuisapotheek alle parenteralia voor individuele patiënten klaarmaakt. Het betreft dus niet uitsluitend hoog risico medicatie. Elke toediening wordt voorzien van een barcode. Dat maakt geautomatiseerde toedieningsregistratie mogelijk en dus ook een dubbelcheck bij toedienen.

Ambitie

  • Terugdringen van medicatiefouten.
  • Kwaliteitsverhoging door specialisatie.
  • Betere hygiëne en focus van verpleegkundigen op de patiënt.
  • Het aantal fouten bij voor toediening gereed maken met 50% reduceren.

Borging

De VTGM handelingen worden voor 4 verpleegafdelingen van 6:30 – 19:00 uur van maandag t/m vrijdag, uitgevoerd door apothekersassistenten. Daarmee wordt 98% van alle parenteralia die nodig zijn in 24 uur voor deze afdelingen gemaakt in een voor dat doel verbouwde ruimte. Plannen voor verdere uitrol naar andere afdelingen, met name hoog risico afdelingen, zoals de Intensive Care, zijn in voorbereiding. In de eindfase moet deze service 7×24 uur beschikbaar zijn, in eerste instantie wordt uitgerold naar het weekend.

Resultaten

Het project heeft geleid tot een grote verbetering van de medicatieveiligheid op de afdelingen. Het aantal medicatiefouten is afgenomen ten opzichte van de nulmeting met 97% (40 versus 1 %). De voorgeschreven dubbelcheck is toegenomen van 40% tot 100%. Ook het risico op besmetting tijdens het klaarmaken is fors afgenomen. En tenslotte is door consequente barcodering wordt ook  de dubbele controle bij toedienen vaker uitgevoerd. Uit een enquête onder verpleegkundigen blijkt dat 78,5% van de verpleegkundigen een ontlasting van taken ervaart en daardoor meer tijd besteedt aan verpleegkundige taken. De afdelingen zijn tevreden over de service van de ziekenhuisapotheek en waarderen het project met het rapportcijfer 7,5.

Overdraagbaarheid naar andere ziekenhuizen

Het concept van overname van voor toediening gereedmaken van parenteralia door de ziekenhuisapotheek is in alle ziekenhuizen uitvoerbaar en zal leiden tot kwaliteitsverbetering en toegenomen patientveiligheid. De business case wijst uit dat deze kwaliteitsverbetering geen meerkosten met zich meebrengt. Dit toonbeeld van best practice is een voorbeeld voor andere ziekenhuizen. Een elektronisch voorschrijfsysteem (EVS) is een voorwaarde voor implementatie van het gehele concept (inclusief elektronische toedienregistratie met barcode).

Zie ook

Lees het artikel: MUMC+ verhoogt patiëntveiligheid (verschenen in het blad Zorgmarkt,  jan-febr. 2011)

of het artikel MUMC+ vergroot medicatieveiligheid (verschenen in de VMS Veiligheidskrant nov. 2010)